Những lan can kể chuyện kiến trúc châu Âu

Đến xứ Ý, Tây Ban Nha hay Bồ Đào Nha, mỗi khi có dịp thong dong tản bộ, lữ khách thật dễ mất tập trung vào hành trình. Sức quyến rũ đầy hấp dẫn từ những lan can sắt của các dãy nhà bên đường, cái cũ kỹ, mốc meo, xanh rêu thời gian, cái long lanh nhờ lớp sơn mới, đều mang một vẻ đẹp đặc biệt gần như không có tuổi. Mỗi lần nhìn lên các đường nét uốn lượn trên lan can, chiêm ngưỡng màu thời gian thú vị ấy, cảm giác như được sống chậm theo từng phút giây thi vị giữa đời thường.

Nếu tìm đến lan can nổi tiếng ở Ý, hẳn bạn phải ghé Verona, nơi ngôi nhà gắn với chuyện tình lãng mạn bất hủ của cặp đôi Romeo và Juliet. Lữ khách khắp thế giới tìm đến Verona mỗi ngày, hầu như ai cũng mong một lần dò dẫm đến cái lan can tình yêu ngày xưa. Thế nhưng, sau khi đã chen chúc đứng được dưới ban công nhà Juliet, trở lại phố xá, thành cổ Verona sẽ chiêu đãi khách phương xa bằng hàng ngàn lan can mang vẻ đẹp thơ mộng, dịu dàng, thanh thoát hơn rất nhiều so với ban công nhộn nhịp lữ khách kia.

Vẻ đẹp lan can ngoài chi tiết sắt uốn cầu kỳ còn là khái niệm về mùa qua lối trang trí Xuân – Hè với xanh tốt lá hoa, hay ảm đạm của một Thu – Đông đang về.

Kỹ nghệ sắt biến lan can thành những điểm nhấn duyên dáng, nổi trội và bắt mắt trong tổng thể không gian kiến trúc của từng khối nhà.

Ở Verona, lan can các tòa nhà dường như được chăm chút kỹ lưỡng, có phần điệu đà hơn các địa danh khác. Cũng bởi do phần mặt tiền những công trình liên kế được thể hiện theo tiết diện phẳng, điểm xuyết trên đó là các lan can với ban công nhô ra bên ngoài. Những cũ kỹ, rêu phong của thành cổ Verona cùng tuổi đời các tòa nhà đã trên trăm năm dãi dầm nắng gió, khiến các lan can chế tác từ sắt mỹ nghệ ở đây mang một sắc màu thâm trầm, cổ kính, đẹp dịu dàng và thân thiện, gần gũi như một nàng Thơ nơi Bắc Ý.

Tay vịn cầu thang với thiết kế giản đơn ở Đại học xá Paris, Pháp.

Chi tiết đắp nổi và mảng hoa văn trang trí lan can hòa hợp, theo phong cách kiến trúc Phục hưng.

Góc phố bình yên với những lan can duyên dáng ở Verona, Ý. Dù qua trăm năm, lan can sắt cũ kỹ vẫn nguyên vẻ đẹp riêng cho nơi này.

Qua đến những Porto, Madrid hay Paris, các lan can được thiết kế có phần kiêu sa hơn, những đường nét uốn, chuốt, xoáy, vặn của sắt phô diễn tối đa sự tinh tế, khéo léo của người thợ thủ công, kết hợp cùng những màu sơn chống sét đậm hơi thở đương đại, tạo thành chi tiết nhấn nhá giúp mặt tiền các tòa nhà thêm sinh động, tươi vui, rộn ràng cảm xúc. Cả dãy phố có hàn chục khối nhà mang kiến trúc tương đồng, nhưng chỉ nhìn vào lan can là có thể phân biệt được ngay đâu là công trình có giá trị bởi vẻ đẹp từ các chi tiết sắt mỹ nghệ trong trang trí. Riêng với Porto, phần lan can ngoài chi tiết sắt uốn, còn có sự kết hợp của mảng gạch ốp tường azulejo phủ men xanh trắng đặc trưng xứ Bồ, đem lại vẻ đẹp và cá tính riêng không thể nhầm lẫn. Một trong những thành phố có lan can trang trí đẹp phải kể đến là Barcelona. Các lan can ở thủ phủ vùng Catalonia này mang nhiều thiết kế và sắc thái khác biệt. Ngoài những công trình phổ thông, một trong những lan can độc đáo là ở tòa kiến trúc Casa Amatller, xây nên từ năm 1898 theo phong cách hiện đại, do Josep Puig I Cadafalch thiết kế. Sự kết hợp kiểu thức kiến trúc bản địa phối cùng những đường nét chắc khỏe, gồ ghề, hợp thành chi tiết lan can rất riêng, vừa có sự mềm mại, tinh tế nhưng cũng đầy cá tính của Cadafalch.

Săn tìm vẻ đẹp các lan can ở trời Âu luôn là một hành trình với những câu chuyện thú vị cùng kỷ niệm nhớ mãi.